Kresel Bir Dil Nasl Yaratlr?
The following content has been automatically translated by  

Kresel Bir Dil Nasl Yaratlr?

By:


Crystal(1997)e gre herhangi bir dilin kresellemesi o dili konuanlarn saysyla orantl deildir.Bir dilin dnya dili haline gelmesinin balca iki sebebi vardr ki bunlardan ilki dierinden daha nemlidir;politik ve dolaysyla askeri g ile ekonomik g.ngilizcenin dnya dili olmas da bu iki etkenle aklanabilir;ngilizce uzun zamandr doru yerde ve doru zamanda sahneye kmtr.

ngilizcenin geliiminin temellerine baktmzda iki nemli noktayla karlarz: Siyasal gelimeler ve bilgiye ulam.Siyasal gelimelerin 19.yy.da iyice belirginletii dikkate alnrsa ,ayn yzylda birok kiinin Niin Dnya Dili Olarak ngilizce?sorusuna Britanya mparatorluunun bymesini iaret ederek kolaylkla cevap verebilmesi anlalabilir.Birinci ve kinci Dnya Savalarndan sonra gcn yitiren Britanya mparatorluunun grevini devralacak olan ABDnin dilinin de ngilizce olmas bu dilin kullanmn ve yaylmn hzlandrmtr(Crystal,1997-9,15).

ngilizcenin kullanmn arttran dier bir tarihsel sre ise Endstri Devrimidir .19 yy. balarnda Britanya,endstri ve ticaret alanlarnda dnyann en nde gelen lkesidir.1700 ylnda 5 milyon civarnda olan Britanya nfusu,1800de ikiye katlanr ve bu yzyl boyunca hibir lke Britanyann ekonomik bymesiyle boy lemez. Endstri Devriminin birok icad ngiliz kkenlidir ve 1800 ylnda tekstil ve madencilik alanlarnda dnya lideri olan ngiliz firmalar d dnyaya alrlar.Bu da Britanyaya dnyann atlyesi(workshop of the world) nvann getirir.Bu baarlarn dilbilimsel sonular kendini ok gemeden gsterir.Teknolojik ve bilimsel yeni gelimelerle birlikte yeni terimler doar ve ngilizceye binlerce yeni kelime katlr.Fakat bundan da nemlisi bu gelimeler dier lkelere de ular ve bunlar takip etmek isteyen yabanclarn ngilizce renmesi gibi bir zorunluluk doar.ngilteredeki bu geliimler, ktadaki birok bilim adamnn ngiltereye gelmesine ve almalarn burada srdrmesine de yol aar.Yzyln sonuna doru ngilteredeki gelimeler Amerikaya da srar ve II.Dnya Sava sonras ypranan ngilterenin yerini 20.yy.da Amerika doldurur.Bilgiye ulamn ise tek bir dili vardr:ngilizce(Crystal,1997-20,45).

19.yy. balar uluslararas bankacln da geliim gsterdii yllardr ve endstriyel anlamda gelimi devletlerin bankaclkta da geliim gstermeleri doaldr. Almanya,ngiltere ve ABD bu konuda ba ekerler.Bu gelimeyle birlikte zellikle gelimekte olan lkeler iin yabanc dil renimi yeni bir anlam kazanr:Paraya ulam (Crystal, 1997-45).

ngilizce,bu tarihsel gelimelerin sonucunda uluslararas ilikiler,medya,(reklamclk, radyo yaynlar,filmler,pop mzik) eitim,uluslararas tama,uluslararas gvenlik ve iletiim
yoluyla yaylr.Uluslararas ilikilerde ngilizce kullanlr,nk bir lingua franca gereklidir. NATO,UNESCO,UN gibi kurumlarn varl bir iletiim dilini gerektirir.Bilimsel,sanatsal ya da politik toplantlarda dnyann her yerinden gelen katlmclarn ortak bir dil varlnn pratikliine ihtiyalar vardr.Son yllarda zellikle Avrupada ngilizce yannda dier diller de iletiim dili olarak kullanlmaya allsa da ngilizcenin tm dnyada bir lingua franca-iletiim dili- olduu gerei yadsnamaz.

ngilizcenin kullanm yaylmnda bir dier kltrel etken de medyadr. ngilizce, yaklak 400 yldr basnda kullanlmaktadr.17.yyn ilk yllarnda Avrupal devletler gazeteler karmaya balamlardr ve bu alanda da ngiltere ba ekmektedir.ngilizceye basnda verilen deer yeni teknolojik haber alma gelimeleriyle artmtr;rnein Reuters 1851 ylnda Londrada bir uluslararas haber alma ajans kurmutur.Medyada ngilizce kullanm sadece basnla snrl deildir.19.yy.sonlarnda ABDde gelien reklamclk ve radyo yayncl dier etkenlerdendir.Radyo dalgalar sayesinde ngilizce dnyann drt bir yanna yaylm ve blgesel yayncla ok az olanak tanmtr(Crystal,1997-47,62).

Sinema medyann dier bir alandr.19. yy.da Avrupa ve Amerikada gelimeye balayan sinema teknolojisi I.Dnya Savandan sonra Amerikaya kaym,1915 ylnda Hollywood film endstrisinin kurulmas dier devletlere ve dillere sinema alannda tm yollar tkamtr.1996 BFI Televizyon ve Film Elkitabna gre dnya film endstrisinin %80i ngilizcedir.Oskar trenleri her zaman ngilizce olduu gibi Avrupada yaplan Cannes Film Festivalinde verilen dllerin yarsndan fazlas ngilizce-filmlere verilmektedir.

Sinemayla birlikte evlerimize giren bir dier ngilizce e de pop mziktir.Teknolojik gelimelerin ou Amerikada olduundan bu teknolojiyle oluan mzik de ngilizcedir. Radyo programlar ve en son teknolojiyle yaplan video kliplerle evlerimize giren mziin yaam felsefesinin,giyiminin,dilinin hayatmzda yer etmesi kanlmazdr (Crystal,1997-63).

Uluslar aras ulam ve gvenlikte kullanlan ksaltmalar yine ngilizce kkenlidir. Bilimsel aratrmalar ounlukla bu dilde yapldndan ya da bu dile evrildiinden eitimde de bilgiye erimek amacyla kullanlan dil ngilizcedir. Ayrca bilginin en kolay eriildii ve iletiimin en yaygn olarak kullanld internette ortak dil yine ngilizce kabul edilmektedir (Crystal,1997-64).

Crystaln tm bu gelimeleri yazd Kresel Bir Dil Olarak ngilizce-English as a Global Language(1997) adl kitabnda bahsettii tarihsel olaylar ve bu olaylarn kltrel sonular kresel bir dilin yaratl aamalarn belirler. Crystal(1997)n gsterdii tarihsel ve kltrel gelimeler, Tark Alinin Fundamentalizmler atmas(2002) adl kitabnda sralad tarihsel olaylarla paralellik gsterir.ki yazar da 19.yy. dnyasnda Britanya mparatorluunun kaytsz artsz egemenliinden bahsederken bu dnya liderliinin I. ve II.Dnya Savalarndan sonra Amerikaya getiinde hemfikirdir.Crystal Amerikann yayl aamalarn tarihin doal bir sonucu olarak kabul eder ve siyasal/askeri/ekonomik bakmlardan dnyada tek g olan bu lkenin dilinin dnya dili olarak kullanlmasn yadrgamaz.

Tark Ali, bu teknolojik ve kltrel gelimelerin zellikle Gney-Bat Asya ve Ortadou lkeleri zerindeki etkileri zerinde durur.Yazara gre Amerikann dnyann tek gc olarak ortaya kmas doal bir seyir izlemez,aksine bu yllardr sistemli olarak uygulanan politikalarn sonucudur.Bu bak as biraz daha ileriye gtrlrse ngilizcenin dnya dili olarak domas,gelimesi ve yaylmas bu politikalara balanabilir.

About the Author:
Yurtd Eitim ve ngiltere dil Okullar hakknda daha fazla bilgi iinltfen http://www.afegitim.com/



Article Originally Published On: http://www.articlesnatch.com


Tags: ,

|

Loading...
Related....
Videos...

Recent Software Articles

Comments

Still can't find what you are looking for? Search for it!

Loading

Site Navigation:

Copyright 2005-2011 ArticleSnatch, LLC - All Rights Reserved.
Privacy Policy | Terms of Service.